ISO: International Standardization Organization - Milletlerarasi Standardizasyon Teskilati Standardizasyon: Standardizasyon, belirli bir faaliyetle ilgili olarak ekonomik fayda saglamak üzere ilgili taraflarin yardim ve isbirligi ile belirli kurallar koyma ve bu kurallari uygulama islemidir. Standard: Standart; standardizasyon çalismasi sonucu ortaya çikan belge, doküman veya eserdir.
Kalite: Bir ürün veya hizmetin belirlenen veya olabilecek ihtiyaçlari karsilama kabiliyetine dayanan, özelliklerinin toplamidir.
Kalite Güvencesi: Ürün veya hizmetin, kalite içi belirlenen istekleri karsilamak maksadiyla, yeterli güveni saglamasi için gereken planli ve sistematik faaliyetlerin bütünüdür.
Kalite Plani: Belirli bir ürün, hizmet, sözlesme veya proje ile ilgili özel kalite uygulamalarini, kaynaklari ve faaliyet siralarini veren dokümandir.
Kalite Tetkiki: Kalite ile ilgili faaliyetlerin ve sonuçlarinin, planlanan düzenlemelere uyup uymadiginin, bu düzenlemelerin etkili olarak uygulanip uygulanmadiginin ve amaca ulasmak için uygun olup olmadiginin sistematik ve tarafsiz olarak incelenmesidir.
Muayene: Bir ürün veya hizmetin bir veya birden fazla özelliginin ölçme, deney ve mastarlama gibi islemlere tabi tutularak, sonuçlarin belirlenen sartlara uygunlugunun kiyaslanmasidir.
Ürün : Genel anlamiyla, bir organizasyonun girdilerini belli bir süreçten geçirdikten sonra elde ettigi çiktidir. Kara Harp Okulu’nun ürünü : Kara Harp Okulu kalite politikasinda belirtilen nitelikleri saglamaya dönük olarak harbiyelilere, akademik, askeri, fiziki, liderlik alanlarinda bilgi, beceri, nitelik açisindan kazandirilan “katma deger hizmet” ürün olarak tanimlanmaktadir.
Müsteri : Müsteriler iki boyutta incelenmektedir: 1.iç müsteri 2. Dis müsteri. Iç müsteri, organizasyon içinde çalisan herkesi kapsar. Dis müsteri ise, organizasyonun disinda olan ve organizasyonun ürün ve hizmetlerini kullananlari kapsar. Örnegin, Kara Harp Okulu'nun iç müsterileri, görev yapan subaylar, astsubaylar, harbiyeliler, sivil memurlar, erbas ve erleri kapsar. Dis müsteriler ise basta sinif okullari olmak üzere bütün birlikleri kapsar.
Taseron :Bir isi yapmayi üstlenen kimseden is alan kisi yada kurumdur. Kara Harp Okulu için, Kara Harp Okulu’na kaynak saglayan birimlerdir. (As.lise, sivil lise, misafir ögrenci saglayan ülkeler ve egitim ögretim malzemesi saglayan isletmeler)
Tedarikçi :Kalite Güvence Sistemini uygulayacak olan firma veya kurumun kendisidir.
ISO 9000 KALITE GÜVENCE SISTEMININ GELISIMI
Sanayi Devrimi öncesi kalite anlayisi ustalik seklindeydi. Bir üretici ürettigi mamulün nitelikleri baska bir ifadeyle kalitesi oraninda “usta” sifati kazaniyordu. Dolayisiyla üretim ve kalite olgulari iç içe geçmisti. Sanayi devrimini takiben üretim adet ve çesitlerinin bir patlama yasamasi, kalite olgusunun geri planda kalmasina neden oldu. Dünya savaslari, nitelikli isgücünün yerini yeterli endüstri kültürüne sahip olmayan kisilere birakmasi sonucu dogurdu. Bu durumla eszamanli olarak savunma sanayi ve nükleer teknolojideki gelismeler muayene faaliyetlerinin ve istatistiksel yöntemlerin ön plana geçmesine yol açmis, fakat muayene faaliyetleri süreç sonunda bozugu saglamdan ayirmak olarak algilandigindan, “yüksek kaliteye ancak yüksek maliyetlerle ulasilabilir”, “kalitede yogunlasma verimliligin düsmesine yol açar” gibi yanlis kanaatler yerlesmistir. Sonuç olarak bitmis mamulün muayeneye tabi tutulmasi yerine, muayeneye gerek birakmayacak sekilde üretim sisteminin güvenceye alinmasi düsüncesi gelismis ve nükleer enerji, uzay havacilik ve genelde savunma sanayiinde sektörel kalite sistemleri ortaya çikmaya baslamistir.
ISO 9000 Kalite Güvencesi standardinin temeli 1963 ‘de A.B.D.’ de savunma teknolojisindeki yüksek kalite talepleri nedeniyle hazirlanan MIL-Q-9858’e dayanir.1968’de bunu bu kez NATO için hazirlanan ve tüm NATO üyesi ülkelerde askeri Kalite Güvencesi standardi olarak kabul edilerek yürürlüge giren AQAP ( Allied Qality Assurance Publication – Müttefik Kalite Güvencesi Yayini) standartlari almistir. Günümüzde firmalar savunma sanayiine girebilmek için kalite sistemlerinin ilgili AQAP standardina uygunlugunu belgelendirmek zorundadirlar.
Globallesen dünyada uluslar arasi ticari iliskilerin artmasi ve daha önemlisi kompleks bir hal almasi ISO tarafindan 1987 ‘de ISO 9000 serisi Kalite Güvencesi standardinin yayinlanmasina ve 1988’ de bunun Avrupa Standartlari Örgütü ( Comite Europeen de Normalisation) tarafindan EN 29000 serisi Kalite Güvencesi standardi olarak alinmasina yol açmistir. Halen Avrupa, A.B.D. ve Japonya dahil dünyanin hemen hemen tüm ülkelerinde geçerli genel amaçli Kalite Güvencesi Standardi ISO 9000’dir. Ve degisik kodlarla ülke diline çevrilerek, Ingilizcesiyle birlikte yayinlanmaktadir. Ülkemizde TS ISO 9000 Almanya’da DIN ISO 9000, , Fransa’da Nfx50 131-133, Ingiltere’de BS 5750...
ISO 9000 STANDARLAR SERISINI TANITIMI
ISO 9000 serisi su standartlardan olusmaktadir.
ISO 9000 Kalite Yönetimi ve Kalite Güvencesi Standartlari Seçim ve Kullanim Kilavuzu
ISO 9001 Kalite Sistemleri-Tasarim/Gelistirme, Üretim tesis ve hizmette Kalite Güvencesi Modeli
ISO 9002 Kalite Sistemleri, üretim ve tesiste Kalite Güvencesi Modeli
ISO 9003 Son Muayene ve Deneylerde Kalite Güvencesi Modeli
ISO 9004 Kalite Yönetimi ve kalite sistemleri elemanlari kilavuzu
ISO 9004-2 Hizmetler için kilavuz kalite sözlügü
ISO 9005 Kalite sözlügü
ISO 10011-1 Kalite sistemleri Tetkiki-Kilavuz, Tetkik
ISO-10011-2 Kalite Sistemleri Tetkiki-Kilavuz, Kalite Sistemi Tedarikçileri için Nitelendirme Kriterleri
ISO 10011-3 Kalite Sistemleri Tetkiki – Kilavuz, Tetkik Programlarinin Yönetimi
ISO 9003 çok sinirlidir. Sadece “son muayene ve deney” konularini kapsamaktadir. ISO 9001 ve ISO
9002’nin aralarindaki yegane fark ISO 9001’de “Tasarim” ve “Servis” hususlarini yer almasi, 9002’de ise bunlara yer verilmemesidir. ISO 9000’in diger standartlari ise Kalite Güvence Sisteminin kavramlarini açiklamak, uygulamada yönlendirici ve yardimci olmak amaciyla hazirlanmis, rehber olarak kullanilabilecek dokümanlardir.
ISO 9001 KALITE GÜVENCE SISTEMI
ISO 9001 standardi asagidaki 20 maddeden olusmaktadir.
1.Yönetim Sorumlulugu
2. Kalite Sistemi
3. Sözlesmenin Gözden Geçirilmesi
4. Tasarimin Kontrolü
5. Doküman ve Veri Kontrolü
6. Satin alma
7. Müsterinin Temin Ettigi Ürünün Kontrolü
8. Ürün Tanimi ve Izlenebilirligi
9. Proses Kontrolü
10. Muayene ve Deney
11. Muayene, Ölçme ve Deney Teçhizatinin Kontrolü
12. Muayene ve Deney Durumu
13. Uygun Olmayan Ürünün Kontrolü
14. Düzeltici ve Önleyici Faaliyetler
15. Tasima, Depolama, Ambalajlama, Muhafaza ve Sevkiyat
16. Kalite Kayitlarinin Kontrolü
17. Kurulus Içi Kalite Tetkiki
18. Egitim
19. Servis
20. Istatistik Teknikler
1.Yönetim Sorumlulugu
1.1 Kalite politikasinin tespiti,
1.2 Sorumluluk ve Yetkilerin Düzenlenmesi
1.3 Kalite Organizasyonun Olusturulmasi
1.4 Kaynaklarin Tahsisi
1.5 Yönetim Temsilcisinin Belirlenmesi
1.6 Yönetimin gözden Geçirmesi
2. Kalite Sistemi
2.1 Kalite Sistemini Anlatan Kalite El Kitabinin ve maddelerini anlatan prosedürlerinin hazirlanmasi
2.2 Kalite Sistemini isleten prosedürlerin hazirlanmasi
2.3 Kalite planlamasinin yapilmasi
2.4 Is talimatlarinin hazirlanmasi ve standartliginin temin edilmesi
3. Sözlesmenin Gözden Geçirilmesi
3.1 Sözlesmenin Sürekli gözden geçirilebilmesi için dokümante edilmis prosedürler olusturulmali
3.2 Gözden geçirme faaliyetinin icrasi
3.3 Sözlesmedeki degisikliklerin nasil yapilacaginin anlatilmasi
3.4 Sözlesmelere ait kayitlarin muhafaza edilmesi
4. Tasarimin Kontrolü
4.1 Tasarimla ilgili genel hususlarin belirlenmesi
4.2 Tasarim ve gelistirme planlamasi
4.3 Kurulus ile ilgili ve teknik iliskilerin belirlenmesi
4.4 Tasarim Girdilerinin Belirlenmesi
4.5 Tasarim Çiktilarinin Belirlenmesi
4.6 Tasarimin Gözden Geçirilmesi
4.7 Tasarimin Dogrulanmasi
4.8 Tasarimin Geçerliligi
4.9 Tasarim Degisiklikleri
5. Doküman ve Veri Kontrolü
5.1 Genel esaslarin belirlenmesi
5.2 Doküman veri onayi ve yayini
5.3 Doküman veri degisiklikleri
6. Satin alma
6.1 Genel esaslarin belirlenmesi
6.2 Taseronlarin degerlendirilmesi
6.3 Satin alma verileri
6.4 Satin alinan ürünün tedarikçi tarafindan dogrulanmasi
6.5 Satin alinan ürünün müsteri tarafindan dogrulanmasi
7. Müsterinin Temin Ettigi Ürünün Kontrolü
Müsterinin temin ettigi ürünün dogrulanmasi, depolanmasi, bakiminin kontrolünün yapilmasi amaciyla dokümante edilmis prosedürler olusturulmali, sistemin sürekliligi saglanmalidir
Müsterinin temin ettigi ürün, müsterinin kendi mali olan fakat sözlesmede belirtilen sartlari karsilamak amaciyla tedarikçi tarafindan kullanilan ürüne verilen isimdir.
8. Ürün Tanimi ve Izlenebilirligi
ÜRÜN :Seri Numarasi Üretim Tarihi Parti No Bar-Kod gibi araçlarla izlenebilmelidir.
9. Proses Kontrolü
9.1 Üretim, tesis ve servisi tanimlayan ve olmamasi durumunda kaliteyi olumsuz yönde etkileyebilecek dokümante edilmis prosedürler
9.2 Uygun üretim, tesis ve servis teçhizatinin kullanilmasi ve uygun çalisma ortaminin saglanmasi
9.3 Referans standartlara/kodlara, kalite planlarina ve /veya dokümante edilmis prosedürlere uyulmasi
9.4 Uygun proses parametrelerinin ve ürün karakteristiklerinin izlenmesi ve kontrolü,
9.5 Uygun oldugu taktirde, proseslerin ve teçhizatlarinin onaylanmasi,
9.6 En açik sekilde belirtilen isçilik kriterleri(yazili standartlar, temsili numuneler veya açiklayici resimler gibi),
9.7 Proses yeterliliginin devamini saglamak için teçhizatin gerekli bakimi
10. Muayene ve Deney
10.1 Genel hususlarin düzenlemesi
10.2 Girdi muayene ve deneylerinin yapilmasi
10.3 Proses sirasinda muayene ve deneylerin yapilmasi
10.4 Son muayene ve deneylerin yapilmasi
10.5 Muayene ve deney kayitlarinin tutulmasi
11. Muayene, Ölçme ve Deney Teçhizatinin Kontrolü
11.1 Genel Hususlarin belirlenmesi(Ölçme, Metroloji, kalibrasyon, Ölçü standardi, Ölçüm belirsizligi, Referans malzeme)
11.2 Kontrol prosedürlerinin olusturulmasi
11.3 Kayitlarin tutulmasi
12. Muayene ve Deney Durumu
Yapilan muayene ve deneylere göre ürünün uygunlugunu veya uygunsuzlugunu gösterecek sekilde uygun araçlarla tanimlanmali ve idame ettirilmelidir.
13. Uygun Olmayan Ürünün Kontrolü
Uygun olmayan ürünün incelenmesi ve elden çikarilmasi ve buna yönelik sistemin kurulmasi
14. Düzeltici ve Önleyici Faaliyetler
Düzeltici Faaliyetlerin Icrasi:
Müsteri Sikayetleri ve Ürün uygunsuzluklarina iliskin raporlarin etkin bir sekilde ele alinmasi, sebeplerinin arastirilmasi, kontrollerin yapilmasi.
Önleyici Faaliyetlerin Icrasi:
Tespit edilen problemlere yönelik olarak uygun bilgi kaynaklarini kullanarak önleyici tedbirler almak, önleyici faaliyet gerektiren problemlerle ugrasmak için gerekli adimlari belirlemek,kontroller yapmak,yönetim gözden geçirmesi esnasinda sunmak.
15. Tasima, Depolama, Ambalajlama, Muhafaza ve Sevkiyat
15.1 Genel hususlarin belirlenmesi,
15.2 Tasima,
15.3 Depolama,
15.4 Ambalajlama,
15.5 Muhafaza etme,
15.6 Sevkiyat
16. Kalite Kayitlarinin Kontrolü
Kalite kayitlarinin tanimlanmasi, toplanmasi, tasnifi, ulasilmasi, dosyalanmasi, muhafazasi, bakimi ve elden çikarilmasi için dokümante edilmis prosedürler olusturmali ve sürekliligi saglanmalidir
Kalite kayitlari; okunabilir olmali, ilgili ürünleri tanimlayabilir olmali, saklama süreleri belirlenmeli, kolaylikla ulasilabilmeli, muhafazasi temin edilmeli, saklama süreleri belirlenirken mantik ölçüleri ve kanuni süreler göz önüne alinmalidir.
17. Kurulus Içi Kalite Tetkiki
17.1 Planlanmis ve dokümante edilmis olmali,
17.2 Tedarikçi bagimsiz olmali,
17.3 Prosedürlere uygun olarak yapilmali,
17.4 Sonuçlar dokümante edilmeli ve sorumlu yönetim personeline haber verilmeli,
17.5 Yönetim personeli zamana bagli olarak düzeltici faaliyetleri yürütmeli
17.6 Her türlü uygunsuzluk tespit edilmeli,
18. Egitim
18.1 Egitim ihtiyaçlarinin belirlenmesi,
18.2 Egitim planinin hazirlanmasi,
18.3 Kaliteyi etkileyen faaliyetleri uygulayan tüm personelin egitimi saglanmali,
18.4 Egitim performansi degerlendirilmeli,
18.5 Egitimle ilgili kayitlar tutulmali19.1 Servis hizmetinin gereklerinin tedarikçi, hizmet veren servis kuruluslari ve kullanicilar tarafindan en açik sekilde belirlenmesi,
19. Servis
19.2 Servis faaliyetlerinin planlanmasi,
19.3 Servis birimlerinin ve testlerin yapiminda kullanilan ölçü ve test aletlerinin kalibrasyonlarinin yapilmasi,
19.4 Servise yönelik dokümantasyonun hazirlanmasi ve muhafazasi,
20. Istatistik Teknikler
20.1 Istatistik teknik ihtiyaçlarinin belirlenmesi,
20.2 Prosedürlerin olusturulmasi,
20.3 Kullanilacak istatistik tekniklerin belirlenmesi,
20.3 Istatistiksel kalite kontrolün yapilmasi(Veri toplama, analiz etme, yorumlama, çözüm teklifleri getirme,
 |
Iktisat 
RSS yorumları