|
Iç yapilari hemen hemen ayni oldugu halde insanlar, sekil, büyüklük ve renk bakimindan birçok farklilik gösterirler. Bunun nedeni DNA plazmalarimizin birbirinden biraz farkli olmasidir. Örnegin göz rengi genimize sari, kahverengi, ela ya da yesil yapabilir. Ayrica DNA’ nizin minicik bir parçasi kiz ya da erkek mi olacaginizi siz dogmadan önce belirler.
Yasam, haberlesme ve bilgi akisi üzerinde kurulmustur. Hücreden hücreye ve hücre içi haberlesmede mesaj tasiyan özel moleküller kullanilir. Hücrenin içindeki bilgi akisi genetik bilgi deposu olan DNA’ dan baslar. Hücrenin bu bilgi akisi biran içinde durmasi canlinin bozulmasina neden olur. O halde yasaminin sürekligi bilgi alis – verisinde mümkündür. Nasil insanin bilgi alis – verisinde temel unsur kelimeler, hücrede buna benzer sekilde belirli sifreler kullanilir. Yasamin diline ait sifreler hücre hafizasinda olusturan DNA’ nin dört çesit nükleotit vardir. Bu nükleotitlerin her biri sifre sembolü olarak kabul edilirse, yasamin dili dört harfli bir alfabeye benzetilebilir. Yapisinda dört çesit harf olmasina ragmen DNA milyonlarca nükleotitler olusmustur. Bir omurgali DNA’ sinda en az 108 tane nükleotit bulunur. Bir insan hücresinin çekirdegindeki DNA ipligi tamamen açilsa ve birbirine eklense uzunlugu yaklasik bir metreyi bulur. Eger vücudumuzda bulunan tüm hücreler DNA’lari ayni sekilde uç uca eklenebilseydi ipin uzunlugu 25 000 km olurdu. Milyonlarca nükleotit üçlü gruplar halinde birlestigi zaman, ifade gücü yüksek bir dil olusur. Örnegin ; insan hücresinde 1 850 000 000 sifre depo edilebilmektedir. Iste yasamin dili, ifade gücü çok zengin olan bir dildir. DNA’ da bulunan nükleotit zincirinden her birinin üzerindeki kaliba göre RNA molekülleri olusur. Hücrenin han tip protein gereksinimi varsa o proteinini sifreleyen DNA baz dizisi kalip görevi yapar. RNA molekülü kalip görevi yapan DNA ipliginin adeta tamamlayici bir ip parçasi gibidir. Bu sekilde yüzlerce sifre ile donatilmis RNA molekülü olusur. RNA molekülü stoplazmaya ve oradan da hücrenin protein üretim merkezi olan ribozomlara gider. RNA ribozoma yapisarak DNA’ dan aldigi sifreyi iletir. ribozom, mesajdaki bilgilere göre protein sentezler. Böylece DNA molekülü hücreyi yönetmis olur. Her canli türünün, hücresinde bulunan DNA molekülü farkli oldugundan; her canlinin hücreleri farkli yönetilir. DNA’ daki çesitlilik kalitsaldir. Bu nedenle her canlinin hücresindeki DNA molekülleri farklidir. Örnegin; bir insanin hücresindeki DNA molekülü bir köpeginkinden farklidir. Hatta bir insanin hücresindeki DNA molekülü diger bir insanin DNA molekülünden de farklidir. Bu nedenle her canlinin kendine ait özellikleri vardir. DNA GÖREVI
Saçli derimiz kemik derimiz kemik yapmaya ya da yaga dönüsmeye basladigi, çok can sikintisi olurdu kuskusuz. Simdi bir de kendinin dünyaya fare getirdigi ya da filin maymun dogurdugunu düsünün. Karmasik sorular çikmaz miydi ortaya ? Bu tür garipliklerin ortaya çikmasi için kemik hücresinin kemik yapmasi, filin fil dogurmasi gerekir. Her hücre uzmanlasmis ve isledigi doku için gerekli malzemeyi yapar. Öldügü zaman, yerine aldigi hücreyi ayni görevi yürütür. Ayni sekilde üreme hücreleri, canli yaratiklarin kalitimsal varligin, bir bireyin soyundan yine ayni tür bireyler gelmesi için yenilere aktarir. Canli makineni düzeninden sorumlu olan bölüm hücrenin ortasinda yani çekirdegin kromozomlari içinde bulunur. Gerçekte kromozomlar DNA yani deaksiribo nükleik asitten olusmustur. Bunlar tam anlamiyla kolita molekülleridir. Hücreyi yapim buyruklari verir ve kusaktan kusaga gerçek türün degismezligini saglarlar.
SIFRELI BIR MOLEKÜL
DNA hücre çekirdeginin içinde çok boya olan ve kromozom adi verilen madde de yer alir. Nükleotit denilen iki element zincirinden olusmus çok büyük bir moleküldür. Dört tip nükleotit vardir. adenin (A); timin (I); stozin (S); guanin (G). Hücrelere üretmek zorunda olduklari seyle ilgili gerekli komutlari veren bu dört nükleotidin siralanis düzenidir.
Her DNA molekülünde nükleotitlerin sirasi, molekülün her iki zinciri üstünde belirli bir düzen gösterir. Nitekim adenin her zaman timinin ile, stozin de her zaman guanin ile birlesir. O halde zincirlerden birinin üstündeki nüleotit düzeni öteki zincirlerdeki nükleotitlerin de düzenini belirler. Ayrica her iki zincir, sarmal biçimde birbirine sarilmistir. Molekülün genel biçimi, sarmal çizen bir çift merdiveni andirir.
 |
Genetik 
RSS yorumları